
Τακτοποίηση Αυθαιρέτων: Υπαγωγή στον Ν.4495/2017
Η δυνατότητα υπαγωγής αυθαίρετων κατασκευών και αλλαγών χρήσης στις Κατηγορίες 1–4 του Ν.4495/2017 λήγει στις 31 Μαρτίου 2026. Η ημερομηνία αυτή σηματοδοτεί το τέλος μιας πολυετούς περιόδου τακτοποίησης και δίνει στους ιδιοκτήτες την τελευταία ευκαιρία να νομιμοποιήσουν τις πολεοδομικές παραβάσεις των ακινήτων τους.
Τι καλύπτει η ρύθμιση
Η νομοθεσία επιτρέπει την τακτοποίηση για:
-
Αυθαίρετες κατασκευές ή αλλαγές χρήσης εκτελεσμένες έως τις 28/07/2011.
-
Μικρές ή μεσαίες υπερβάσεις στις διαστάσεις, στην κάλυψη, στη δόμηση ή στο ύψος.
-
Εσωτερικές τροποποιήσεις ή προσθήκες που δεν περιλαμβάνονται σε εγκεκριμένη πολεοδομική πράξη.
-
Αλλαγές χρήσης σε κτίρια με νόμιμη αρχική άδεια (π.χ. κατοικία σε κατάστημα).
Οι αυθαίρετες κατασκευές Κατηγορίας 5, χωρίς καμία οικοδομική άδεια ή με σοβαρές παραβάσεις, δεν μπορούν να υπαχθούν στη διαδικασία.
Επιπτώσεις μετά τη λήξη της προθεσμίας
Μετά τις 31/03/2026:
-
Δεν θα υπάρχει δυνατότητα τακτοποίησης των αυθαιρεσιών.
-
Τα ακίνητα με εκκρεμότητες δεν θα μπορούν να μεταβιβαστούν.
-
Δεν θα εκδίδεται Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου.
-
Θα επιβάλλονται πρόστιμα ή άλλες νομικές κυρώσεις.
-
Πιθανή μείωση της αγοραστικής ή λειτουργικής αξίας του ακινήτου.
Επιπλέον, από 1/10/2024, οι υπαγωγές θα επιβαρύνονται με προσαύξηση 40% επί του προστίμου, καθιστώντας σημαντική την έγκαιρη έναρξη της διαδικασίας.
Διαδικασία υπαγωγής
Η τακτοποίηση απαιτεί:
-
Αυτοψία και αποτύπωση της κατασκευής από αρμόδιο μηχανικό.
-
Έλεγχο συμμόρφωσης με πολεοδομικούς όρους και εκδοθείσες άδειες.
-
Υπολογισμό προστίμου με βάση έτος κατασκευής, μέγεθος υπέρβασης και χρήση.
-
Σύνταξη και υποβολή ηλεκτρονικού φακέλου στην πλατφόρμα του ΤΕΕ.
-
Οριστική υπαγωγή και έκδοση βεβαίωσης νομιμότητας, με καταβολή ή ρύθμιση του προστίμου.
Η Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου αποτελεί πλέον προϋπόθεση για οποιαδήποτε μεταβίβαση.
Ρόλος των τεχνικών συμβούλων
Η διαδικασία απαιτεί εξειδικευμένη τεχνική καθοδήγηση, καθώς κάθε ακίνητο έχει διαφορετικές πολεοδομικές ιδιαιτερότητες. Οι αρμόδιοι μηχανικοί ή τεχνικές εταιρείες μπορούν να αναλάβουν:
-
Πολεοδομική αξιολόγηση και ερμηνεία της νομοθεσίας.
-
Σύνταξη και υποβολή πλήρων φακέλων υπαγωγής.
-
Ορθή διαχείριση της Ηλεκτρονικής Ταυτότητας Κτιρίου.
-
Νομική υποστήριξη σε συνεργασία με συμβολαιογράφους, για ασφαλείς μεταβιβάσεις.
Η έγκαιρη τακτοποίηση διασφαλίζει συμμόρφωση με τη νομοθεσία και προστατεύει την αξία του ακινήτου.

